İsviçre diplomasının Türkiye’de denkliği

İsviçre’de okuyup Türkiye’ye dönen ya da Türkiye’de bir işe, bir kadroya veya bir üst öğrenime başvuran kişilerin dosyası budur. Yön ters olduğu için zincir de ters işler: şerh İsviçre’de alınır, çeviri ve onay Türkiye’de yapılır.

İki farklı karar

Yükseköğretim idaresi iki tür karar üretir: bir yandan diplomanın gerçekten alındığını ve hangi düzeye karşılık geldiğini gösteren tanıma, diğer yandan belirli bir Türk programına eşdeğer sayılıp sayılmadığını belirleyen denklik. İkincisi daha ayrıntılı incelenir ve bazı alanlarda ek sınav ya da tamamlama istenebilir. Hangisine başvuracağınızı, belgeyi nerede kullanacağınız belirler.

Belge omurgası

• Diploma — İsviçre’de şerhlenmiş nüsha.
• Transkript — bütün dönemleri ve ölçek açıklamasını içermeli; şerh koşulunu idareye sorun.
• Pasaport giriş-çıkış kaydı — öğrenim süresince ülkede bulunduğunuzu gösterir.
• Öğrenim vizesi ve oturum kartı kaydı — istenirse.
• Türkçe çeviriler — Türkiye’de noter onaylı.

Şerh İsviçre’de alınır

Diploma hangi kantondaki kurumdan alındıysa şerh o kantonun yetkili makamından istenir. Belgeler Türkiye’ye geldikten sonra şerh düşürülemez; şerhsiz gelen bir diploma için dosya durur ve belge geri gönderilir. Ters yönün genel işleyişi İsviçre belgesini Türkiye’de kullanmak sayfasında, rotanın adımları rota sayfasında anlatılmıştır.

Notlar dönüştürülmez, transkript aktarılır

İsviçre’nin 1–6 ölçeği Türk sistemine çevrilmez; değerlendirmeyi idare kendi ölçütüyle yapar. Çeviri, transkriptte ne yazıyorsa onu Türkçe söyler ve ölçek açıklaması varsa onu da aktarır. Ölçek farkının ayrıntısı not sistemi sayfasındadır. Bu kural iki yönde de aynı işler.

Kurum ve program adı korunur

İsviçre’deki üniversitenin adı, programın adı ve verilen derece çeviride Türk karşılıklarına dönüştürülmez. “Master” bir Türk derecesine eşitlenmez; eşitleme kararı zaten başvurunun konusudur ve çeviride verilmesi ön alma anlamına gelir. Kural kurum adları sayfasında yazılıdır.

Dosyanın sık takılan noktaları

Uzaktan ya da karma yürütülen programlarda ülkede fiilen bulunma koşulu sorgulanabilir; ortak programlarda diplomayı hangi kurumun verdiği önem kazanır; kurum tanınırlığı incelemesi ek belge isteyebilir. Bu sorular hukuki ve idari sorulardır ve cevabı başvuruyu inceleyen idarenin kendi yayınından teyit edilmelidir; biz bu konuda görüş bildirmiyoruz.

Karar çıktıktan sonra belgeyi nerede kullanacaksınız

Alınan karar, kullanılacağı yere göre farklı kapılar açar: bir kamu kadrosu başvurusunda kararın kendisi aranır, bir üst öğrenim başvurusunda üniversite hem kararı hem diplomanın çevirisini isteyebilir, özel sektörde ise çoğu zaman yalnız çeviri yeterli görülür. Bu yüzden kararın çıkması dosyanın sonu değildir; belgenin nüshalarını ve çevirilerini saklayın, çünkü ikinci bir başvuruda aynı takım yeniden istenecektir. Nüsha planı nüsha sayısı sayfasında anlatılmıştır.

Bu yönde ne yapıyoruz

Şerhli diploma ve transkriptin Fransızcadan Türkçeye çevrilmesi, çevirilerin noterde onaylatılması, dosyanın iğnelenmiş bütünlükle hazırlanması ve Ankara’daki teslim adımının yürütülmesi bizim işimizdir. Bu yönde çeviriyi biz yapıyoruz; kapsam ters yön çeviri sayfasında, denklik dosyasının bütünü denklik rotasında tanımlıdır.