Fransızca aksanlar ve Türkçe harfler

Türkçe ve Fransızca aynı temel alfabeyi kullanır, ama üstüne koydukları işaretler farklıdır. Kesişme küçük, ayrım büyüktür ve dosyada tam olarak bu ayrımın basıldığı yerde sorun çıkar.

Kesişen ve kesişmeyen harfler

İki alfabede ortak olan işaretli harfler azdır: ç ikisinde de bulunur, ö ve ü Türkçede vardır ve Fransızcada yalnız belirli kullanımlarda görülür. Buna karşılık é è ê à ù û î ï Fransızcaya özgüdür; ğ ş ı İ ise Türkçeye özgüdür ve Fransızca klavyede karşılığı yoktur.

Fransızcada œ gibi birleşik bir harf de vardır. Bazı sistemler onu iki ayrı harfe böler; ad alanlarında bu bölünme belgeler arasında fark üretir.

İ ve ı: büyük harfe geçerken kaybolan bilgi

Türkçede noktalı ve noktasız i iki ayrı harftir. Büyük harfe geçerken i harfi İ olur, ı harfi ise I olur. Türkçe dışındaki dil ayarlarında bu kural işlemez: sistem her iki harfi de I yapar ve küçültürken hepsini i’ye çevirir.

Sonucu somut: bir ad alanı büyük harfe çevrilip tekrar küçültüldüğünde “Işık” ile “İşık” aynı dizeye düşebilir. Bu, form doldururken değil, sistem kaydı üretirken olur ve kullanıcı çoğu zaman fark etmez.

Fransızca büyük harfte aksan

Fransızcada büyük harflerde aksanın yazılıp yazılmayacağı uzun süre tartışmalı bir konu oldu; günlük kullanımda düşürüldüğü çok olur, nüfus belgelerinde ise korunur. Aynı ad bu yüzden bir belgede aksanlı, diğerinde aksansız görünebilir.

Belgeyi düzenleyen kurum hangisini basmışsa çeviride o korunur. Kaynağı düzeltmek çevirmenin işi değildir; fark önemliyse çevirmen notuyla gösterilir.

Sistemler harf düşürebiliyor

Başvuru portalları, biletleme sistemleri ve bazı kurum kayıtları yalnız aksansız harf kabul eder. Bu durumda ad, aksansız karşılığıyla kaydedilir ve kayıt ile belge arasında görünürde bir fark oluşur.

Fark tek başına ret sebebi değildir; ret sebebi olan şey, aynı dosyada üç farklı yazımın bulunmasıdır. Kural şu: hangi yazımı seçtiyseniz bütün formlarda ve yazışmalarda onu tekrarlayın. Tutarlılığın nasıl kurulacağı ad ve tarih yazımı sayfasında anlatılmıştır.

Tarama ve yazı tipi tuzağı

Metin çıkarma yazılımları ğ, ş ve ı harflerini düşük çözünürlüklü taramalarda sıklıkla karıştırır; ğ harfinin üstündeki işaret kaybolur, ı ile i ayrımı silinir. Bu yüzden ad alanlarının okunaklı taranması ayrı bir önem taşır; ayarlar tarama sayfasındadır.

Aynı sorun PDF çıktılarında da görülür: yazı tipi gömülü değilse aksanlı harfler görüntüde doğru, kopyalandığında bozuk çıkabilir.

Çeviride nasıl davranıyoruz

• Özel adlar kaynaktaki yazımıyla, aksanları korunarak aktarılır.
• Türkçe yer ve kurum adları Fransızca metinde de Türkçe harfleriyle yazılır; okunuşa göre yeniden yazılmaz.
• Belgede aynı ad iki farklı yazımla geçiyorsa ikisi de gösterilir, biri seçilip diğeri silinmez.
• Aksansız yazım yalnız kaynak belge öyle basmışsa kullanılır.

Kurum adlarının hangi kuralla aktarıldığı kurum adları sayfasında ayrıca ele alınmıştır.

Sizin yapabileceğiniz kontrol

Adınızı üç yerde yan yana koyun: pasaport, elinizdeki Türk belgeleri ve varsa yabancı kurumdaki kaydınız. Üçü birbirinden farklıysa hangisinin esas alınacağını başvurudan önce belirleyin ve o seçimi bütün dosyada tekrarlayın. Nüfus tarafındaki terim karşılıkları état civil sayfasında duruyor.